Tijdens de raadsvergadering van gisteravond vond het debat over het collegeprogramma plaats. Een mooie afronding van een aantal intensieve weken. En tegelijkertijd ook de opmaat voor nieuw politiek seizoen. Dat is snel vergeleken bij de meeste gemeenten. En het is ook snel in vergelijking met voorgaande periodes. Acht jaar geleden, in 2002, stond de installatie van het nieuwe college gepland op 8 mei, de dag van de moord op Pim Fortuyn. En vier jaar geleden waren we eind april zover dat we een nieuw college konden vormen. En met een knipoog naar de geschiedenis: in Huizen is al wel eens sneller een akkoord gepresenteerd. Acht jaar geleden. Toen lag er een uur na de bekendmaking van de stembusuitslag al een akkoord op papier. ChristenUnie, Groen Links, D66 en Leefbaar Huizen hadden toen onvoldoende zetels voor een meerderheid.
Een dergelijke avond heeft ook een ritueel karakter. De collegepartijen melden trots dat ze zich herkennen in het akkoord en zien uit naar een goede samenwerking. De oppositie partijen merken op dat er niets deugt van wat er op tafel ligt. Gerrit Pas (Groen Links) voldeed verassenderwijs niet aan de verwachtingen. Ik had me er eigelijk op voorbereid dat hij zou aangeven het akkoord niet links genoeg te vinden en dat de PvdA zich zou hebben uitgeleverd aan de VVD en het CDA. Electoraal vissen PvdA en Groen Links voor een deel in dezelfde vijver. Niets was minder waar. Heel ontspannen analyseerde hij het akkoord. Benoemde een aantal rafelrandjes en gaf aan dat er ook een aantal sterke hoofdstukken in voorkwamen. Gerrit investeerde al heel duidelijk in de samenwerking met de collegepartijen.
Hoe anders was dat met Ron Schaap. Voor Ron en D66 waren de druiven zuur. Het laatste jaar zag je het zelfvertrouwen bij Ron toenemen, naarmate Alexander Pechtold succesvoller werd in de peilingen. En op lokaal niveau pik je daar nou eenmaal ook een graantje mee. En dat is niet erg. Zijn partij is ook lokaal wel eens onevenredig hard afgestraft omdat het landelijk tegen zat. Some you win, some you loose. D66 had nog niet verwerkt dat het buiten de coalitie was gebleven. In eerdere publicaties had het Leefbaar Huizen betiteld als stemvee. Dat werd hem gisteravond nogal kwalijk genomen. Het is inderdaad niet chic en het getuigt evenmin van veel niveau. Maar soms doe je er beter aan om de schouders op te halen en begrip te hebben voor de teleurstelling van mensen. Toch maakte Ron het gisteravond wel erg bont. Het collegeprogramma werd als "vlak" betiteld. De voorgestelde bezuinigingen deugden niet. Maar toen ik hem een aantal keren uitnodigde om hier een alternatief tegenover te zetten gaf hij niet thuis. Ook andere partijen daagden hem uit om met alternatieve bezuinigingen te komen. Ron kwam niet verder dan: "alles is voor ons bespreekbaar". Kortom het was al met al nog weinig overtuigend.
Ron Schaap en zijn fractiegenoten doen er goed aan om het verlies van de formatie zo snel mogelijk te verwerken. Een gemeente besturen is meer dan twee maanden op zaterdag kris kras met een groene caravan door het dorp rijden. Je zult serieus onderwerpen moeten agenderen, of alternatieven aandragen wil je overtuigend genoeg zijn voor andere partijen om gezamenlijk bestuursverantwoordelijkheid te dragen. En daar is voor D66 nog een wereld te winnen.