Eindelijk is het dan zover, een kabinet dat nooit echt aan regeren toekwam is gevallen. Ook het vierde kabinet van CDA-premier Jan Peter Balkenende is voortijdig aan zijn einde gekomen. De media liepen er eigenlijk al op vooruit. Je kon geen krant openslaan of de kwesties van de afgelopen drie jaar werden uitvoerig uit de doeken gedaan: De AOW, het ontslagrecht, de crisismaatregeln, wel of geen onderzoek naar de Irak-oorlog, de commissie Davids, Uruzgan, JSF en ik zal er vast nog wel een paar zijn vergeten. En dan te bedenken dat het kabinet nog geen drie jaar geleden begon met een honderd dagen toernee door het land. Terwijl dit land leiding nodig heeft om uit het dal van de zwaarste economische sinds de jaren dertig te krabbelen, gaan in Den Haag de bewindslieden rollebollend over straat. Ruziënd over de rug van onze militairen in Afganistan. Ik denk dat Maarten Hoelscher, Janny Bakker en Wessel Doorn vandaag op de markt in Huizen veel hebben uit te leggen, terwijl zij natuurlijk part noch deel hebben aan deze Haagse soap.
Voor gemeenten onstaat nu misschien wel sneller duidelijkheid. Dat is in ieder geval de winst van de schertsvertoning van afgelopen week. Wat is er aan de hand: De twintig commissies van Balkendende zijn voorstellen aan het ontwikkelen over de vraag hoe dit land op termijn 35 miljard moet bezuinigen. Naar verwachting zou rond de zomervakantie duidelijk moeten zijn met welke voorstellen de commissies gaan komen. Niemand hield er al echt rekening mee dat het kabinet Balkende IV hierover nog definitieve beslissingen zou nemen, ook al had het kabinet de rit uitgezeten tot volgend jaar. Daarvoor was het "trackrecord" van dit kabinet veel te mager. Daar was vriend en vijand het inmiddels wel over eens. Dat had betekend dat pas bij de kabinetsformatie en het nieuwe regeerakkoord duidelijk was geworden waar de bezuinigingen zouden moeten worden gevonden en in welke mate de gemeenten zouden moeten meedelen in de pijn. Had het kabinet de rit uitgezeten, dan hadden gemeenten pas rond september volgend jaar, op het moment dat de gemeenten hun begroting 2012 al gereed zouden hebben, op zijn vroegst duidelijkheid gekregen.
Het is te hopen dat er snel verkiezingen worden uitgeschreven, waarna een nieuw kabinet kan aantreden dat niet wegloopt voor het nemen van pijnlijke maatregelen. Dat is goed voor het land en bovendien weten de gemeenten ook waar ze aan toe zijn. Bij formatie van het nieuwe college zal het nog gissen zijn. Maar alles is beter dan nog bijna twee jaar te moeten leven tussen hoop en vrees. Dat werkt ook voor gemeenten alleen maar verlammend. We kunnen beter snel weten waar we aan toe zijn, zodat we ons daar adequaat op kunnen voorbereiden.
"Het Kabinet is gevallen, kan ons land eindelijk weer opstaan", schreef Mark Rutte vanochtend in een reactie. Ik sluit me daar van harte bij aan.